Schiller, Ferdinand

Schiller, Ferdinand ve Özlüsözleri

1864 / Almanya
1937 (73 yaşında) / ABD, Los Angeles

İngiliz Pragmacılığının en önde gelen savunucularındandır.

Kendi düşüncele­rinin içeriğinden söz ederken çoğunlukla "insancılık", "istenççilik" ve "kişiselcilik" akımlarına başvuran Schiller, bütün zamanların en önemli düşünürü olarak gördüğü William James'ten çok büyük ölçüde etkilenmiş olduğunu, ancak onun vardığı sonuçlara kendisinin ondan bağımsız olarak vardığını belirtmiştir.

Ni­tekim Schiller düşünceleriyle hemen bü­tün yaşamı boyunca William James'in "Pragmacı Doğruluk Kuramı"nı destek­lemiş, özellikle Bradley düşüncesiyle ya­yılan Hegelci Saltıkçılığa karşı çıkmıştır.

Bu düşünce çizgisi doğrultusunda bir yandan James'in ruhbiliminin öznel ve kişisel yönlerinin izinden yürürken, öbür yandan bilme sürecini gerçekliğin temel bileşeni olarak görmesine bağlı olarak Helgelci felsefenin temel öncüllerinden yola koyulmuştur. Bununla birlikte Schil­ler İnsancılık. Felsefece Denemeler (Human­ism: Philosophical Essays, 1903) başlığını taşıyan temel yapıtında, doğruluk ile ger­çekliğin insan yapımı tasarımlar olduğu­nu söyleyen, bizden bağımsız olarak var­lığını bilmemizi isteyen ve bunun için bizi bekleyen ayrı bir verili dünya oldu­ğunu reddeden Protagoras'ın yolundan yürüdüğünü açıkça belirtmiştir. İnsancı­lık ile pragmacılık arasında önemli bir ayrım yaparak, ilkinin yalnızca mantık alanıyla sınırlı kalmayıp etik, estetik, me­tafizik ve tanrıbilimi de içine alacak bi­çimde çok daha geniş bir alanın ortak adı olduğunu vurgulamıştır.

ÖzlüSözleri

Anahtar Kelimeler
Schiller, Ferdinand, Pragmatizm, mantık, sıradan dil felsefesi, epistemoloji, öjeni, anlam, kişiselizm
Benzer Kişiler

Schiller, Friedrich (Kişiler) Romantik felsefe akımının önemli düşünürü, şair, oyun yazarı ve tarihçi.

Geothe (Kişiler) Alman şair ve oyun yazarı.

Novalis (Kişiler) Alman romantizminden şair ve filozof.

Humboldt, Wilhelm (Kişiler) Dilbilimin gelişmesine yaptığı katkılarla 20. yüzyılda büyük önem kazanan Alman dil uzmanı, düşünür, diplomat ve eğitim reformcusudur.

Santayana, George (Kişiler) Estetik, kurgusal felsefe ve edebiyat eleştirisine önemli katkıları olmuş İspanyol-ABD’li filozof ve yazar.

James, William (Kişiler) Charles Sanders Peirce ve John Dewey ile birlikte pragmacılık görüşünün kurucuları arasında gösterilen Amerikalı ruhbilimci ve felsefeci.

Dewey, John (Kişiler) Aletçilik olarak bilinen felsefe akımının kurucusu ünlü Amerikan filozof ve eğitim teorisyeni.

Hegel (Kişiler) Diyalektik mantık ekolünün kurucusu Alman filozof.

Thomas Aquinas (Kişiler) Bilgi felsefesi, metafizik, siyaset ve ruhun ölümsüzlüğü konularındaki yorumlarıyla skolastik düşünceye önemli katkılar sağlamış keşiş ve filozof.

Wittgenstein (Kişiler) Mantık ve dil felsefesi konularında yaptığı çalışmalarla 20. yüzyılın en önemli filozoflarından sayılır.

Sokrates (Kişiler) Yunan Felsefesinin kurucularındandır

Heidegger, Martin (Kişiler) Varoluşçu felsefenin önde gelen isimlerinden biri olan Alman filozof.

Sartre (Kişiler) Felsefi içerikli romanlarıyla 20. yüzyıl’a damgasını vuran düşünürlerden biridir.

Ingarden, Roman (Kişiler) Husserl’in fenomenolojik yönteminden yararlanarak edebiyat ve sanat yapıtlarını açıklamaya çalışmıştır.

Foucault (Kişiler) Fransız filozof, fikir tarihçisi, sosyal kuramcı ve edebi eleştirmen.

Berkeley, George (Kişiler) Dünyada yalnızca ruhların ve bu ruhların idelerinin varolduğunu, buna karşılık maddenin varolmadığını öne süren İngiliz düşünür.

Bergson, Henri (Kişiler) Özellikle 20. yüzyılın ilk yarısında etkili olmuş Nobel ödüllü Fransız düşünür.

Tamamlayıcı Konular

Mantık (Konular) Düşüncenin ve düşüncenin varlık biçimlerinin, ögelerinin, türlerinin, olanaklarının, yasalarının ve düşünce bağlamlarının bilimi.